Bakı
Bakı booked.net
+30°C
FreeCurrencyRates.com

Ərzaq təhlükəsizliyinin «təhlükəsi»

  14

Məhsulun keyfiyyətinə vətəndaş cəmiyyətləri və əhali nəzarət etməlidir

 Son zamanlar mediada tez-tez rast gəldiyimiz məlumatlardan biri də, kimlərinsə Qida Təhlükəsizliyi Ağentliyinin adından istifadə edərək sahibkarlardan rüşvət alması faktları ilə bağlıdır.

Bu günlərdə Agentliyin sədri Qoşqar Təhməzli də məlumat yayıb ki, indiyə qədər özünü Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin əməkdaşı kimi təqdim edən və qurumun adından istifadə edən 6 nəfər şəxs aşkarlanıb.

Sədir əlavə edib ki, həmin şəxslərə cinayət işi açılıb və həbs ediliblər. Bütün bunlara baxmayaraq, bu kimi hallarla bağlı Agentliyə daxil olan müraciətlərin sayı artmaqdadır və hüquq-mühafizə orqanları bu istiqamətdə lazımi tədbirlər görür.

Bu problemin ən maraqlı tərfi odur ki, pul qazanmaq istəyən işbazlar nə üçün Ağentliyin adından istifadə etməyə üstünlük verirlər və nə üçün sahibkarlar Qida Təhlükəsizliyi Agentliyinin adından gələn rəsmi şəxslərə pul verməkdə maraqlıdırlar? Yəqin ki, sualın cavabını bu məsələlərdən anlayışı olan oxucular təxmin etdi - ona görə ki, Agentliyin sahibkarlara qarşı qoyduğu tələblər əksər obyektlərdə yerinə yetirilmir, yəqin ki, sahibkarlar məhz bu səbədən Agentliyin əməkdaşlarına rüşvət verirlər ki, həmin çatışmamazlıqları ört-basdır etsinlər. Bəzi hiyləgər və dələbuz vətəndaşlarımız da asan yolla pul qazanmaq məqsədi ilə Ağentliyin saxta vəsiqələrini hazaırlayar sahibkarlardən "haqq", yəni rüşvət yığırlar. Hazırda Agenitliyə məlum olan altı nəfərdir, böyük ehtimalla onların sayı daha çoxdur.

Agentlik sədrini narahat edən bu tendensiyadan, belə bir nəticə çıxır ki, bu dövlət qrumu qida təhlukəsizliyinə nəzarətdən daha çox sahibkarları xərcə salmaqla məşğuldur və digərlərinin onun bazarına girməsindən pəjmürdədir.

Çünki bu Agenitlik yaranan gündən cəmiyyətdə onun fəaliyyəti barədə geniş müzakirələr gedir və qrumun hərəkətlərindən ciddi narazılıqlar var. Lakin bu məsələnin bir tərəfidir, məsələnin digər tərəfi ondan ibarətdir ki, bir dövlət qurumu bütün ölkə üzrə qida təhlükəsizliyini təmin edə bilərmi? Məlum olduğu kimi, istənilən ölkədə istehsal və ticarət obyektlərinin sayı on minlərlə ölçülür. Bu qədər sayda obyektlərdə eyni zamanda milyonlarla mal istehsal edilir və satılır, bu qədər məhsul axınının təhlükəsizliyini bir dövlət qrumunun təmin etməsi, faktiki olaraq mümkün deyil. Çünki inzibati nəzarət metodu ilə çox məhdud bir sferanı müşahidə altında saxlamaq olar. Bizdə yaradılan Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi sovetlər dönəminin mövcud olan məşhur "OTK"nın (texniki nəzarət şöbəsi) analoqudur. Sovetlər dönəmində bu qurum effektiv şəkildə fəaliyyət göstərirdi, ona görə ki, o vaxt bir sahibkar vardi, o da dövlət özü idi. İnzibati qaydada bütün istehsal müəssisələrində hazır məhsul "OTK"nın yoxlamasından sonra satışa çıxarılırdı. Məhsulun yoxlamadan keçməsi barədə şöbənin möhürü mütləq ya məhsulun qablaşdırmasının üzərində, ya da onu müşaiyət edən sənəddə olurdu. Hazırda isə ölkədə onminlərlə istehsalçı və satıcı sahibkar var. Belə bir vəziyyətdə inzibati metodla keyfiyyətə nəzarət etmək faktiki olarq mümkün deyil, buna istək olsa belə, dövlət orqanı çox təmiz işləsə də, bu texniki baxımdan heç bir qurumun imkanları daxilinə deyil.

Bəs belə bir şəraitdə - onminlərlə sahibkarın çalışdığı bazar iqtisadityyatı ölkəsində qida təhlükəsizliyini necə təmin etmək olar? Bu model Azərbaycan üçün yenilik olsa da, dünyanın bazar iqtisadiyyatı ölkələrində çoxdan tətbiq edilir. Çox maraqlıdır ki, sözügedən ölkələrdə əsas yük vətəndaş cəmiyyətinin və sıravi vətəndaşların üzərinə düşür. Belə ki, ölkəyə bütün növ məhsul və xidmətlərin keyfiyyətini ölçən laboratoiyalar gətirilir. Həmin laboratoriyaları vətəndaş cəmiyyəti institutları müvafiq qanunvericiliyə uyğun olaraq işlədir. Dövlət yalnız onların fəaliyyətinə - avadanlıqlarının standartlara uyğun, hər hansı bir şirkətin məhsuluna qarşı qərəzin olub-olmamasına və s. nəzarət edir. Hətta, bəzi ölkələrdə dövlət apellyasiya laboratoriyaları da var. Belə laboratoriyalarda mübahisəli məsələlər çözülür. Mexanizm ondan ibarətdir ki, vətəndaş hər hansı bir mal və xidmətin keyfiyyətindən narazıdırsa, dərhal həmin laboratoriyalardan birinə müraciət edir, xidmət haqqını ödəyərək məhsulun keyfiyyətinə dair təsdiqlənmiş sənəd alır. Sənəddə məhsulun keyfiyyətsizliyi təsdiqlənirsə, vətəndaş məhkəməyə müraciət edərək günahı olan sahibkardan çox böyük məbləğdə təzminat tələb edir. Məhkəmələr isə həmin məbləğin sahibkardan alınıb zərərçəkənə ödənilməsini təmin edir. Cəmiyyətdə isə belə təzminatların məbləğinin yüksək olması dəstəklənir, media tərəfindən işıqlandırılır. Bir tərəfdən keyfiyyətsiz məhsula görə cərimələnən sahibkarın nüfuzu körlanır, digər tərəfdən isə sahibkar təzminat ödəməklə ciddi zərərə düşür. Bütün bu zərərlərdən sığortalanmaq üçün hər bir sahibkar istehsal etdiyi və satdığı məhsula özü ciddi nəzarət edir. Beləcə, bütün ölkə üzrə nəinki qida təhlükəsizliyinə, hətta, bütün məhsulların keyfiyyətinə nəzarət təmin edilir. Bu modelin işlədiyi Avropa ölkələrində keyfiyyətsiz məhsula çox nadir hallarda rast gəlmək olur. Çünki buna bütün vətəndaşlar nəzarət edir və onlar bu nəzarətdə çox maraqlıdırlar, ən azı bu yolla yaxşı qazanmaq mükündür.

 

P.S:

 

Şirkət xərçəngə yoluxan ər-arvada fantastik kompensasiya ödəyəcək

 

ABŞ-da kənt təsərrüfatı sahəsində fəaliyyət göstərən bir şirkət ər-arvada 2 milyard 55 milyon dollar təzminat ödəyəcək.

Medicina.az bildirir ki, bu barədə Kaliforniya ştatının Oklend şəhərinin əyalət məhkəməsi hökm oxuyub. Buna səbəb alaq otlarının təmizlənməsi üçün satışa buraxılan kimyəvi məhsulun istifadəçilərdə xərçəngə səbəb olmasıdır.

Belə ki, amerikalı cütlük Alberta Pilliod və həyat yoldaşı 9 ildir xərçənglə mübarizə aparır. Həyatlarını bir gündə ömürlük dəyişən səbəb isə tarlaları üçün aldıqları dərman olub. Belə ki, cütlük  illər əvvəl tarlaları üçün dərman vasitəsi alıb. Lakin özləri xərçəngə düçar olub.

İllərdir davam edən məhkəmə prosesində  ortaya çıxarılıb ki, satışa buraxılan məhsul qeyri-hoçkin limfomalarına səbəb olur.

Qeyri-Hoçkin limfomaları (QHL) limfa sisteminin müxtəlif cinsli bədxassəli şişlər qrupudur.

Müxtəlif cinslilik (30-dan yuxarı növ) immun sisteminin tərkibinə daxil olan limfa sisteminin funksiyalarından irəli gəlir.

 

Akif Nəsirli

Xəbər Lenti

| Dərbəndin keçmiş başçısı azərbaycanlıları öldürdüb - İDDİA

| Deputatlar səs-küylü layihəni müzakirə etdi - Hüquqlar məhdudlaşdırılır?

| Dondurma mövsümü başladı - Zəhərlənmək istəmirsinizsə, bunları bilməyiniz vacibdir

| Məişət zorakılığı ilə bağlı dəhşətli statistika - Bir ildə 87 min qadın öldürülüb

| Qəzalı bina sakinləri ilə icra hakimiyyəti arasında qarşıdurma - VİDEO

| Prezident Ramiz Novruzla görüşdü: Uzaqdan gördü, məni yanına çağırdı

| Qəzalı bina sakinləri ilə icra hakimiyyəti arasında qarşıdurma - VİDEO

| Zurabişvili Azərbaycanla sərhədin delimitasiyasından yazdı

| “Abşeron City” müştərilərin başına oyun açır - Rəhbərləri isə yoxa çıxıb

| Qaçırdığı qadını vəhşicəsinə döyüb öldürdü - 16 illik həbs edildi

| Elinanın intihar etdiyi məktəbə müvəqqəti direktor təyin edildi

| Pakistan “Şahin-2” raketini sınaqdan keçirdi - VİDEO

| Paşinyanı devirmək istəyirlər

| Azərbaycanlı “UAZ”a baş direktor təyin edildi

| Ankara ABŞ-ın ultimatumuna münasibət bildirdi

| Vahid Ələkbərovun oğlu Rusiyanın ən varlı varisidir

| Erməni bacı-qardaş Azərbaycandakı yarışda çıxış edəcək

| Yağış yağacaq, duman olacaq

| “Laçın” Ticarət Mərkəzinin sahibinin oğluna hökm oxundu

| “Çelsi”nin müdafiəçisi David Luis Bakı finalı barədə

| Üç yaşlı uşaq çayı keçərkən suda boğulub öldü

| Mxitaryan “Twitter”də tənqid atəşinə tutuldu - FOTO

| Prezident Ramiz Novruzla görüşdü: Uzaqdan gördü, məni yanına çağırdı

| Fənn olimpiadalarının qaliblərinin imtahansız qəbul şərtləri

| Heydər Əliyev Fondu iftar süfrəsi açdı - FOTO

| Tarix Muzeyində yanğın olsa, binanı və eksponatları xilas etmək olmayacaq - FOTO

| Polis şübhələnməsin deyə narkotik almağa azyaşlı oğlu ilə getdi - FOTO

| “Himnimizi birgə oxuyaq!” - Bulvarda fləşmob olacaq

| Nə üçün azərbaycanlılar kütləvi şəkildə Amerika lotereyasında iştirak edir? - FOTO

| Ölmüş heyvanın ətini Bakıda satmaq istədilər

| Övladımızı bir qaşıq suda boğmağa hazırıq, təki biz deyən olsun

| Universitetlərə imtahansız qəbulda yer məhdudiyyəti olmayacaq

| Azərbaycan daha bir konvensiyaya qoşulacaq

| Ali məktəblərə imtahansız qəbulun vaxtı məlum oldu

| Qadınlara qarşı zorakılığın iqtisadi dəyəri açıqlandı

| “Expressbank”ın müştəriləri kartla ödədilər və qazandılar

| Şad xəbər: yumurta yeddi, şəkər tozu 70 qəpik olacaq - FOTO/VİDEO

| “Expressbank”ın müştəriləri kartla ödədilər və qazandılar

| Musa Qasımlı: Ermənistan hər şeyi “oldu-bitdi” kimi qələmə vermək istəyir

| “TOCA Residence” - rahat və premium həyat bəxş edən yaşayış kompleksi

| İlham Əliyev çinli naziri qəbul edib

| Gəncədə ruhi xəstə itkin düşdü

| Ramil Usubov polkovnik-leytenantı işdən çıxardı

| Şad xəbər: yumurta yeddi, şəkər tozu 70 qəpik olacaq - FOTO/VİDEO

| NATO Rusiyanı Krımdan çıxmağa çağırdı

| Avtomobili qəpiklərlə aldı, pulu 16 nəfər hesabladı - VİDEO

| Tereza Mey istefaya gedə bilər

| Yevlaxda tələbələrin olduğu mikroavtobus aşdı: Ölənlər var - FOTO

| Prezident və xanımının sakinlərlə görüşündən - FOTOLAR

| Bu şəxslərin ali məktəblərə qəbul qaydaları təsdiqləndi

| Neftçalada ağır qəza: dörd nəfər öldü - VİDEO

| Mask ABŞ ordusunu məhkəməyə verdi

| Azərbaycanlı müstəntiq qız özünü çayda boğub: onu zorla nişanlayıblar

| Azərbaycan soyadlı erməni “Yandex”ı idarə edəcək

| “Prada” təbii həzdən imtina etdi

| Cənubi Karolinada 28 may 2019-cu il – “Azərbaycan günü” elan edilib

| Moskva Univermağının yanında 22 yaşlı gənc bıçaqlanıb

| Rəfiqəsi Maradonadan 6,3 milyon dollar tələb edir

| “O olmasın, bu olsun” 60-ci dəfə Musiqili Teatr səhnəsində - FOTO

| Tramp Yaponiyada sumo yarışmasını izləyəcək

| Bakıda tuneldə 2 yük maşını toqquşub

| Beyləqanda məcburi köçkünlərin məskunlaşdığı bina yanıb

| Bakıda I Azərbaycan Beynəlxalq Hematologiya Mütəxəssisləri Konqresi keçirilir

| Alimlər solaxaylığın səbəblərini açıqlayıblar

| Heydər Əliyev Mərkəzində rəssam Zurab Seretelinin sərgisi açılıb - FOTO

| Astarada “avtoş”luq edən gənc saxlanılıb - FOTO

| Maduro hərbçilərə ABŞ-a qarşı hücuma hazır olmaq əmri verdi

| Ramazan ayının on səkkizinci gününün – DUASI VƏ TƏQVİMİ

| Əməkdar artist vəfat etdi - FOTO

| Bakıda keçiriləcək finalın açılış mərasimində məşhur müğənni oxuyacaq

| UEFA İcraiyyə Komitəsi Bakıda vacib qərarlar qəbul edəcək

| Ayağı yoxdur, amma “jim” üzrə rekord vurub - Zakın ümid dolu həyatı

| Ayağı yoxdur, amma “jim” üzrə rekord vurub - Zakın ümid dolu həyatı

|

Qədr gecəsində qəbir gecəsi üçün
ibadət edənə müjdələr olsun

| Mesut Özil: Azərbaycanlı qardaşlarım, Bakıda görüşənədək!

|

Bakıda eston təcrübəsi
mümkündürmü?

| DİN əməkdaşları gücləndirilmiş iş rejimində çalışacaq

| I və IV ixtisas qruplarının abituriyentləri üçün qəbul imtahanlarının nəticələri açıqlanıb

| XX əsrin maqnatları indiki milyarderlərdən zəngin olub

| Bakıda eyni mənzili bir neçə nəfərə satan şirkət rəhbərlərinə hökm oxundu

| Qədim hindularda müasir texnologiyalar aşkarlandı

| Həmid Həmidov: Slavyankadakı bulaqları xilas etmək lazımdır - VİDEO

| Azərbaycanda tarixi körpü bərpa olunur - FOTO

| ABŞ-ın Azərbaycandakı keçmiş səfiri: Bakı təhlükəsiz şəhərdir

| Bakıda uşaq bezləri, mürəbbələr və bahalı itlər oğurlandı

| Ərdoğan İlham Əliyevi təbrik etdi

| Sağlam məktəb direktoru özünə saxta əlillik dərəcəsi alıbmış

| Adamyeyənlərin arasında olan azərbaycanlı indi də Everesti fəth edir - FOTO

|

Qadınlara qarşı zoraklığa yox deyək!

| Leyla Əliyeva Şahdağ Milli Parkında zubrlara baxdı - FOTO

| “Sədərək”də oğru pulla dolu torbanı götürüb qaçdı - VİDEO

| İlham Əliyev və xanımı Mərkəzi Parkın açılışında